Books 'n' more

Τα αγόρια του Τόμεν επέστρεψαν!

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ - PSICHOGIOS PUBLICATIONS Χορηγούμενη · ❤ Saving 6 - Τα αγόρια του Τόμεν επέστρεψαν! Ναι, μπορείς να ουρλιάξεις! 🔥📚 Εκδόσεις Ψυχογιός psichogios.gr Εκδόσεις Ψυχογιός Κέρδισε Πόντους Μελών! Reels Άτομα που ίσως γνωρίζετε Φωτογραφία προφίλ της Δημόσια Βιβλιοθήκη Δελφών Δημόσια Βιβλιοθήκη Δελφών Φωτογραφία προφίλ της Irini Tsiakiri Irini Tsiakiri Φωτογραφία προφίλ της Φαίη Ψυχοπαιδοπούλου Φαίη Ψυχοπαιδοπούλου Φωτογραφία προφίλ της Evlampia Tsireli Evlampia Tsireli Φωτογραφία προφίλ της Φεστιβάλ Ποίησης Νομού Σερρών Φεστιβάλ Ποίησης Νομού Σερρών Φωτογραφία προφίλ της Ellada Kralli Ellada Kralli Φωτογραφία προφίλ της Marianna Psihalou Marianna Psihalou Χορηγούμενη Γενέθλια Επαφές Ομαδικές συνομιλίες ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ - PSICHOGIOS PUBLICATIONS

Η Γκουίνεθ Πάλτροου προσέλαβε ειδικό για να της... γεμίσει τις βιβλιοθήκες

booksnmoremag.blogspot.com Αυγούστου 26, 2019 0 Comments

Η Γκουίνεθ Πάλτροου λέει ότι αγαπάει τα βιβλία και το... αποδεικνύει. Η ηθοποιός έχει προσλάβει έναν επιμελητή βιβλίων, τον Θάτσερ Γουάιν, γνωστό στον χώρο των διασημοτήτων, για να τη βοηθήσει να εμπλουτίσει τη συλλογή βιβλίων που διαθέτει και να δημιουργήσει τη βιβλιοθήκη των ονείρων της.

«Η Γκουίνεθ όταν εγκαταστάθηκε στο Λος Άντζελες συνειδητοποίησε ότι χρειάζεται περίπου 500 με 600 βιβλία για γεμίσουν τα ράφια των βιβλιοθηκών της» δήλωσε ο Θάτσερ Γουάιν στην Town & Country και πρόσθεσε: «Κοίταξα τα βιβλία που ήδη είχε, τα οποία είναι κυρίως βιβλία μόδας, τέχνης, πολιτισμού, φωτογραφίας και αρχιτεκτονικής καθώς και βιβλία που αρέσουν στα παιδιά της. Επεκτείνουμε αυτά τα θέματα και για τα παιδιά συμπεριλάβαμε μία επιλογή από κλασικά βιβλία που πιστεύω θα ήθελαν να διαβάσουν καθώς μεγαλώνουν».

Μάλιστα το κάθε βιβλίο επιλέχθηκε έτσι ώστε να ταιριάζει... ενεργειακά με το κάθε δωμάτιο, όπως είπε ο Γουάιν.

«Στο καθιστικό βάλλαμε τα βιβλία από την υπάρχουσα συλλογή της, έτσι ώστε να είναι ανάλαφρο, φιλόξενο και εύκολα κανείς να μπορεί να τα πάρει από τα ράφια και να διαβάσει. Στην τραπεζαρία επιλέξαμε μεταξύ του μαύρου, λευκού και γκρι αφού είναι ένας χώρος που δεν ενδείκνυται για διάβασμα».

Ο Γουάιτ έδωσε μάλιστα και συμβουλές για το τι μπορεί να κάνει κάποιος για να φτιάξει τις βιβλιοθήκες του.

«Πρώτα, σκεφτείτε τι προσπαθείτε να κάνετε. Είναι μία ιστορία που προσπαθείτε να πείτε; Μια παλέτα χρωμάτων που θέλετε να επιτύχετε; Στη συνέχεια, στεφτείτε πώς αυτό θα μπορούσε να λειτουργήσει μέσα στο σπίτι και στον χώρο που διαθέτετε».

Και συνέχισε λέγοντας: «Αγοράστε τα βιβλία», ενώ κατέληξε: «Να φροντίζετε τα βιβλία σας έτσι ώστε να νιώθετε άνετα και να σας καλούν να τα διαβάσετε. Μπορεί να χρειάζεστε μερικές ώρες για να το κάνετε σωστά».

Πηγή: ΑΠΕ - ΜΠΕ

Διαβάστε στο ηλεκτρονικό περιοδικό Books 'n' more τη συνέντευξη που έδωσε στην Αλίνα Παπαδοπούλου η συγγραφέας Κωνσταντίνα Μόσχου.

booksnmoremag.blogspot.com Αυγούστου 25, 2019 0 Comments

Σήμερα φιλοξενούμε στο περιοδικό μας τη συγγραφέα Κωνσταντίνα Μόσχου.

Η Κωνσταντίνα Μόσχου γεννήθηκε στην Αθήνα, όπου σπούδασε γραφιστικά και σχέδιο. Εργάστηκε ως συντάκτρια στον έντυπο καθηµερινό και περιοδικό Τύπο, κειμενογράφος διαφημιστικών, συνεργάτης σε βιβλία έρευνας, σε ένθετες εκδόσεις, επιμέλεια και επικοινωνία. Ασχολείται με τα περισσότερα είδη του γραπτού λόγου, έχοντας στο ενεργητικό της μυθιστορήματα, διηγήματα, παιδικά, ποιήματα, θεατρικά και δοκίμια. Από το 2008 έως σήμερα έχουν εκδοθεί πέντε ατομικά βιβλία της και τέσσερα συλλογικά.

Στοιχεία επικοινωνίας:

https://www.facebook.com/konstantinamoschouwriter/

1 Πείτε μας πώς αποφασίσατε να γράψετε το βιβλίο σας;

Η απόφαση για να γράψεις προϋποθέτει έναν λαβύρινθο από σκέψεις. Τη στιγμή που γεννάται η ιδέα, ταυτόχρονα επεξεργάζεσαι όλες τις πιθανές εκδοχές: αν θα ενδιαφέρει τον αναγνώστη, αν ανταποκρίνεται στις δυνατότητές σου ως συγγραφέα, και πολλά άλλα αν. Στο Σταχτόνερο, η αφήγηση μιας φίλης ήταν η αφετηρία, μια αληθινή ιστορία που μου θύμισε αρκετές παρόμοιες. Η απόφασή μου από την αρχή ήταν να μη χρησιμοποιήσω την ιστορία αυτούσια, αλλά να εμπλουτίσω τον μύθο της, προσθέτοντας στοιχεία που θα της έδιναν μεγαλύτερο βάθος και αγωνία για την τύχη των ηρώων.

2 Μέσα από το βιβλίο σας θέλετε να στείλετε κάποια μηνύματα;

Τα μηνύματα δημιουργούνται αβίαστα μέσα από τον διάλογο των ηρώων, μέσα από τις επιθυμίες και τις πράξεις τους. Είναι μάλιστα ευκολότερο και απολύτως φυσικό να αναδύονται μηνύματα μέσα από τραγική αφήγηση. Σε τούτο το βιβλίο, κεντρικό στοιχείο είναι η στάση μας ως θεατές ενός δυσάρεστου γεγονότος. Πόσο δυναμικά μπορούμε να επέμβουμε και να προστατέψουμε τον αδύναμο κρίκο. Ή, αν επιλέξουμε τη σιωπή, πόσο γινόμαστε συνένοχοι και υπαίτιοι για μια άδικη πράξη. Ένα άλλο σημείο που αναδεικνύεται μέσα στο κείμενο είναι η στάση μας σε κατάσταση έντονης συναισθηματικής φόρτισης, πόσο αδύναμοι μπορούμε να γίνουμε εμείς οι ίδιοι όταν αφηνόμαστε έρμαια των παθών μας, πόσο απόλυτη είναι η τυφλότητά μας μπροστά σε έναν μεγάλο έρωτα. Είναι η αιώνια πάλη για την κυριαρχία, η λογική έναντι του συναισθήματος. Γι’ αυτό και επέλεξα η αφήγησή μου να έχει τις σταθερές ενός αστυνομικού μυθιστορήματος.

3 Σε ποιά πόλη ή χώρα διαδραματίζεται η υπόθεση του βιβλίου σας;

Η πλοκή μοιράζεται ανάμεσα στην Αθήνα και στο φανταστικό χωριό Λίθι, απομακρυσμένη περιοχή κοντά στις δρακόλιμνες της Πίνδου. Βρίσκω θετικό ότι ενώ η υπόθεση συστρέφεται γύρω από αυτό το χωριό, ακόμα και όταν η ηρωίδα βρίσκεται στην Αθήνα, το μυαλό της, το είναι της, είναι στο Λίθι. Λίθι, από την πέτρα, ή Λήθη από τη λησμονιά, παίζω και με τις δύο εκδοχές.

4 Σε ποιά εποχή χρονολογικά εξελίσσεται η ιστορία του βιβλίου σας;

Το πρώτο και το τελευταίο κεφάλαιο του βιβλίου είναι στη σημερινή εποχή, για την ακρίβεια το 2018. Η υπόλοιπη ιστορία διαδραματίζεται είκοσι χρόνια πριν, σ’ ένα μεγάλο φλας μπακ, το 1998. Φρόντισα ώστε να μην υπάρχουν στοιχεία για την εικοσαετία που μεσολάβησε. Σαν να έγινε ένα μεγάλο πήδημα μέσα στον χρόνο, ώστε να γίνει η αποκάλυψη στο σήμερα.

5 Πόσοι είναι οι ήρωες και ποιά είναι τα ονόματά τους;

Οι βασικοί ήρωες είναι η δυναμική αλλά άπειρη δημοσιογράφος Ξένια Μαρίνη, η δολοφονημένη Αντωνία ή Ντόνα Κασκούρη που ζωντανεύει μέσα από τις αφηγήσεις των ντόπιων, ο φονιάς της και κουνιάδος Μανώλης Παλυβός, ο άνδρας του θύματος Νάσος Παλυβός, τα μικρά παιδιά τους Άννα και Νεόφυτος, οι γονείς της δολοφονημένης Λάιος και Μαρία Κασκούρη, ο χαμένος στον κόσμο του βοσκός Μπίλιος, ο νευρικός αρχισυντάκτης Καλλιφρονάς, και άλλοι δευτερεύοντες αλλά σημαντικοί για την πλοκή χαρακτήρες.

6 Πόσο χρόνο σας πήρε για να το ολοκληρώσετε;

Για να ολοκληρωθεί ένα βιβλίο πρέπει να μπει και η τελευταία τελεία και να μην ξαναδουλευτεί πια το κείμενο. Απ’ όσο θυμάμαι, το Σταχτόνερο γράφτηκε σε συνολικά οχτώ με εννιά μήνες περίπου, αλλά συνεχίστηκε η επιμέλεια και το χτένισμά του για καιρό ακόμα. Αν δεν είχε εκδοθεί, ακόμα θα πρόσθετα και θα αφαιρούσα παραγράφους.

7 Όταν γράφετε κρατάτε σημειώσεις;

Πάντοτε. Αλλιώς δεν θα ήξερα πού να πατήσω, αν είναι μέρα η νύχτα, ή πού βρίσκεται τη δεδομένη στιγμή ο κάθε ήρωας. Αλλά και προτού ακόμα ξεκινήσω να γράφω, έχω ήδη συγκεντρώσει τόσο υλικό ώστε θα έγραφα δύο βιβλία, στοιχεία που δεν αφορούν στην πλοκή, αλλά είναι καθαρά πραγματολογικά και πληροφοριακά, για να είμαι σε θέση να περιγράψω τον τόπο, την εποχή, τους χαρακτήρες και τα ήθη. Υποτίθεται βέβαια ότι πρέπει να έχω κι έναν σκελετό, αλλά εγώ δεν τον έχω. Σε όλα τα βιβλία μου, οι σημειώσεις για την πλοκή και τους χαρακτήρες δεν είναι παραπάνω από δύο ή τρεις σελίδες, απλώς για να ξέρω τι θέλω να γράψω.

8 Από πού εμπνευστήκατε τους ήρωές σας;

Οι ήρωές μου περιέχουν στοιχεία ανθρώπων που έχω συναντήσει και μου έκανε εντύπωση η άλφα ή η βήτα συμπεριφορά, ο σωματότυπος ή το πρόσωπο. Όμως δεν είναι οι ίδιοι αυτοί άνθρωποι. Προσθέτω και αφαιρώ, ή κάνω κάτι καινούργιο, αρκεί να είναι αληθοφανές. Μέχρι στιγμής, δεν έχω εμπνευστεί κανέναν χαρακτήρα αυτούσιο, αλλά δημιουργείται μέσα από τις πράξεις του. Ουσιαστικά, πρώτα του δίνω το στίγμα (δειλός, κοντός, πλούσιος, ανάπηρος, ευφραδής, τιποτένιος, τολμηρός, τεμπέλης) και ύστερα αρχίζω να τον χτίζω.

9 Κάποιος από τους ήρωες έχει στοιχεία του χαρακτήρα σας;

Ο κάθε ήρωας κρύβει ένα μέρος από την καλή και την κακή πλευρά του χαρακτήρα μου. Δεν μπορώ να πω όμως ότι μπορείτε να με αναγνωρίσετε σε κάποιον από τους ήρωες, ούτε καν στη δημοσιογράφο-ηρωίδα που γράφει πρωτοπρόσωπα. Θα έλεγα πως είμαι ένας συγκερασμός Ξένιας και Μπίλιου. Στην Ξένια έδωσα τον παρορμητισμό μου και στον Μπίλιο την τάση για φυγή σε ανοιχτούς ορίζοντες, αγάπη για τη φύση.

10 Πόσο εύκολο είναι για εσάς να γεμίσετε μια λευκή σελίδα;

Πανεύκολο. Το θέμα είναι αν θα αρέσει και σε εσάς! Καταλαβαίνετε λοιπόν την αγωνία του συγγραφέα, γιατί πρέπει να διαβάζει και να ξαναδιαβάζει όσα γράφει, να σβήνει και να πετάει. Αν καταφέρει να αρέσει στον ίδιο αυτό που έγραψε, είναι το ζητούμενο. Γιατί μόνο τότε θα είναι αληθινός.

11 Τι κυριαρχεί έντονα στο βιβλίο σας; Έρωτας, μυστήριο, ανατροπές, συναισθήματα κάτι άλλο;

Κυριαρχεί ό,τι βλέπεις στην πραγματική ζωή. Όλα τα παραπάνω που αναφέρετε –έρωτας, μυστήριο, ανατροπές, έντονα συναισθήματα-, είναι απαραίτητα για να στηθεί η μυθοπλασία και πιστεύω ότι εμπεριέχονται σε τούτο το βιβλίο. Όμως το αληθοφανές είναι αυτό που με έλκει, και αυτό ήθελα να υπάρχει μέσα στις σελίδες του. Όχι όμως το ισοπεδωτικά αδιάφορο αληθοφανές, αλλά το ατμοσφαιρικό και αδιόρατο, αυτό που κρύβεται από κάτω.

12 Την υπόθεση πόσο καιρό τη δουλεύατε στο μυαλό σας;

Αυτό δεν το ξέρω ούτε η ίδια, γιατί ακόμα και όταν κοιμόμαστε, το μυαλό επεξεργάζεται. Πάντως, μέσα σε λίγες μέρες είχα αποφασίσει για τα βασικά σε ανύποπτο χρόνο, καθώς ταξίδευα, ψώνιζα, έκανα χειρωνακτικές δουλειές, καθώς χάζευα τον κόσμο. Και ήξερα ακριβώς πού θα με πάει η ιστορία. Κράτησα τις απαραίτητες σημειώσεις –ένα πλάνο/περίληψη των δύο σελίδων-, και φρόντισα να πετάξω όλες τις άχρηστες σκέψεις. Κι έπειτα το άφησα να με ταξιδέψει. Το κάθε κεφάλαιο ξεδιπλωνόταν μπροστά μου, σαν να μην το έγραφα εγώ.

13 Σκέφτεστε να γράψετε συνέχεια του τελευταίου βιβλίου σας ή έχει δοθεί ένα οριστικό τέλος;

Κανένα τέλος δεν είναι οριστικό, γιατί η ζωή συνεχίζεται ακόμα και στα βιβλία. Νομίζω πως θα είχε ενδιαφέρον να μάθουμε πώς συνέχισε ο ένας τουλάχιστον από αυτούς τους ήρωες. Ο μικρός Νεόφυτος, ο πιο ανθεκτικός, θα ήταν ο πιο κατάλληλος για βασικός ήρωας ενός επόμενου βιβλίου ή μιας σειράς, αλλά όλα είναι υπό σκέψη. Ακόμα και αν δεν γράψω γι’ αυτόν, ξέρω πώς είναι, ξέρω τι θέλει στη ζωή του, κι αυτό και μόνο με ικανοποιεί.

14 Γιατί επιλέξατε αυτόν τον τίτλο;

Ο τίτλος βασίζεται στην καθαρότητα που αποζητάμε, όταν έχουμε βυθιστεί σε βρόμικες καταστάσεις. Το σταχτόνερο, είδος προς εξαφάνιση, ένας παλιός τρόπος καθαρισμού πριν κατασκευαστεί το σαπούνι, είναι ένας δοκιμασμένος αγνός τρόπος, αφού απολυμαίνει ακόμα και πληγές. Οι ήρωες του βιβλίου πρέπει να σβήσουν τις τραυματικές τους εμπειρίες και τις αμαρτίες τους, περνώντας όμως πρώτα μέσα από την κόλαση της ύπαρξής τους. Και εφόσον εκεί όπου πέρασε η φωτιά, το έδαφος γίνεται γόνιμο, αυτή είναι η υπόσχεση που δίνεται στο τέλος του βιβλίου. Κατά τον Νίτσε, το εκπληκτικό «Ό,τι δεν σε σκοτώνει, σε κάνει πιο δυνατό» είναι μια φράση-κλειδί, που εδώ βρίσκει το αντίκρισμά της. Η βροχή που χρησιμοποιώ όταν πρόκειται για σκηνές στο Λίθι, συνάδει με τον τίτλο και βοηθά στη δραματοποίηση.

15 Τι θα αποκομίσει ο αναγνώστης διαβάζοντας το βιβλίο σας;

Θα έχει να πάρει τα μηνύματα που ανέφερα παραπάνω, αφού όμως πρώτα βυθιστεί στη φαυλότητα των ηρώων. Καμιά φορά μας σηκώνονται οι τρίχες της κεφαλής όταν ακούμε παρόμοιες ιστορίες, αλλά σκεφτείτε ότι συμβαίνουν, και μάλιστα είναι πολύ πιο τραγικές απ’ όσο εγώ περιγράφω. Οι λίγες ώρες ψυχαγωγίας ή σκέψης, μέσα από ένα βιβλίο, μπορεί να σε κουνήσουν λίγο από τις θέσεις σου, να δεις πως ο κόσμος μπορεί να γίνει διαφορετικός, αρκεί να αντιλαμβανόμαστε κάθε φορά το σωστό και το δίκαιο και να το υπερασπιζόμαστε μέχρι τέλους. Η τραγικότητα της μικρής ηρωίδας μου θα μπορούσε να μην υφίσταται, εάν το περιβάλλον της ήταν διαφορετικό και η αντιμετώπιση επίσης.

16 Θα θέλατε να είστε εσείς η ηρωίδα του βιβλίου σας; Τι χαρακτηριστικά έχουν οι ήρωες του βιβλίου σας στον χαρακτήρα τους ή και εμφανισιακά;

Θα προτιμούσα να είμαι η ηρωίδα της δικής μου ζωής. Οι ήρωες των βιβλίων είναι βασανισμένοι άνθρωποι. Δεν ζουν φυσιολογικά, έτσι ώστε καταφέρνουν να μας κινούν την περιέργεια να διαβάσουμε την ιστορία τους. Τα χαρακτηριστικά των ηρώων του Σταχτόνερο, περιγράφονται στο βιβλίο και εν συντομία θα πω ότι οι βασικοί ήρωες είναι όμορφοι και νέοι, με αντιθέσεις στην εμφάνιση και στον χαρακτήρα τους. Για παράδειγμα, οι δύο αδερφοί είναι ο μεν ένας ξανθός, ο δε άλλος μελαχρινός με άγρια ομορφιά. Είναι τα στερεότυπα που χρησιμοποίησα, γιατί εκείνος που ομολόγησε τον φόνο έπρεπε να είναι σκληρότερος και στον χαρακτήρα και στην εμφάνιση. Οι δυο σημαντικές ηρωίδες του βιβλίου, είναι επίσης διαφορετικές. Η μία είναι ζωντανή, η άλλη πεθαμένη. Η πρώτη με κοντά αγορίστικα μαλλιά και θηλυκό δυναμισμό, η δεύτερη ξανθιά και μοιραία. Και πάλι εδώ χρησιμοποίησα στερεότυπα, για να δώσω τις αντιθέσεις.

17 Διαβάζοντας το βιβλίο σας, στο τέλος τι γεύση θα μας αφήσει;

Είναι μια γλυκόπικρη γεύση αυτή. Από τη μια είναι ένα αισιόδοξο τέλος, γιατί υπάρχει η λύση, υπάρχει η υπόσχεση για το αύριο. Από την άλλη σου αφήνει πικρή γεύση, λόγω του παρελθόντος. Θα σας πω μια αλήθεια: Όταν το τελείωσα, δάκρυσα, σαν να το είχα βιώσει. Είναι βέβαιο πάντως, πως είναι ένα τέλος που δεν μπορεί να σε αφήσει αδιάφορο.

18 Ποια είναι η ανταπόκριση του κοινού μέχρι τώρα;

Μου προκαλεί κατάπληξη πόσοι αναγνώστες ενδιαφέρονται να μάθουν πώς το έγραψα. Και μάλιστα αναγνώστες που έχουν βιώσει παρόμοιες καταστάσεις. Το περίεργο είναι πως ουσιαστικά δεν έχω ζήσει παραπάνω από δέκα μέρες σε απομονωμένη περιοχή της επαρχίας, οπότε φανταστείτε τη δυσκολία μου για να είμαι συνεπής στο κλίμα. Χαίρομαι όμως που το κατάφερα και μπορώ να έχω όλες αυτές τις συζητήσεις και την επικοινωνία με αναγνώστες.

19 Ποιο είναι το συναίσθημα ενός συγγραφέα που πιάνει πρώτη φορά το βιβλίο του στα χέρια του;

Ένας συγγραφέας που πιάνει πρώτη φορά το βιβλίο του στα χέρια, τρελαίνεται! Απλώς! Δεν υπάρχει μεγαλύτερη ανταμοιβή, για όλο τον κόπο και τον χρόνο που ξόδεψε. Να κρατάς στα χέρια σου και να μυρίζεις τις ευωδιές του φρεσκοτυπωμένου βιβλίου σου! Τα πρώτα δευτερόλεπτα απλώς το κοιτάς, σαν στήλη άλατος. Τα δεύτερα αποφασίζεις να το ανοίξεις, αλλά δεν βλέπεις τις σελίδες από τη συγκίνηση. Όσο περνά ο χρόνος, κινείσαι και περπατάς σαν να μην το πιστεύεις ακόμα.

20 Πόσο ταυτίζεστε με την ηρωίδα- ήρωα του βιβλίου;

Εδώ υπάρχει η απόλυτη ταύτιση, σε βαθμό που δεν φαντάζεστε! Οι ήρωές μου μου συστήνονται αρχικά και ύστερα γίνονται ιδιαίτερα απαιτητικοί. Πρέπει να γνωρίζω τα πάντα για αυτούς, και να γίνω ο ηθοποιός, ο σκηνοθέτης και ό,τι άλλο μπορείτε να σκεφτείτε ώστε να τους ζωντανέψω στο χαρτί. Άρα, τα συναισθήματα του ήρωα γίνονται και δικά μου και με βασανίζουν. Αυτό συμβαίνει μέχρι να ολοκληρωθεί η συγγραφή. Έπειτα, εγώ και οι ήρωές μου παίρνουμε διαζύγιο. Αυτό γιατί πρέπει να πάω παρακάτω.

21 Πώς νιώθετε όταν γράφετε τη λέξη τέλος στο βιβλίο σας;

Πικρή ανακούφιση είναι ένα περίεργο συναίσθημα. Από τη μια ελευθερώνεσαι με την τελευταία λέξη, και από την άλλη είναι ο αποχωρισμός από κάτι που έζησες έντονα για μήνες. Ήρθε η ώρα που κοιτάς τη λέξη «τέλος» και δεν το πιστεύεις. Σε αυτό το σημείο παύεις να κάνεις όνειρα για τους ήρωές σου, είναι ένας χωρισμός που δεν τον ήθελες, αλλά έπρεπε να γίνει.

22 Ετοιμάζετε κάτι άλλο τώρα;

Πιθανότατα να υπάρξει ένα καινούργιο βιβλίο και ελπίζω να εκδοθεί σε εύλογο διάστημα, αφού είναι ήδη ολοκληρωμένο. Πρόκειται για μια ιστορία χαρούμενη, καλοκαιρινή, με παλιούς αγαπημένους ήρωες - ξανασυναντάμε δηλαδή τον απρόβλεπτο ιδιωτικό ερευνητή Στάθη Παντελιά, γνωστό από το προηγούμενο βιβλίο μου «Λέμον Πάι». Παράλληλα, γράφω ένα δύσκολο αστυνομικό, με πλοκή σε παλιότερη εποχή την οποία δεν γνωρίζω καθόλου. Οπότε διαβάζω πολύ, συλλέγω στοιχεία και... μου εύχομαι καλή δύναμη!

23 Πώς ξεκινήσατε τη συγγραφή;

Ξεκίνησα από το δημοτικό, γράφοντας περιπετειώδη κόμικ «ιδιωτικής κατανάλωσης», μικρά θεατρικά που παίζαμε μεταξύ μας οι φίλοι, και ποίηση κάπου στην εφηβεία. Κλασική περίπτωση πολυγραφιά. Η χαρά μου ήταν να γράφω εκθέσεις στο σχολείο, όταν η έκθεση ήταν δημιουργικό μάθημα και όχι αυτό που είναι τώρα, κάτι χωρίς ψυχή.

24 Πόσα βιβλία έχετε γράψει και ποιά είναι αυτά;

Ξεκίνησα το 2008 με την εικονογραφημένη περιπέτεια «ο Θησαυρός του Ποσειδώνα», και συνέχισα το 2011 με αστυνομικό σε συνεργασία με την Γεωργία Παπαλυμπέρη, στα μυθιστορήματα «Αγάπησα τον δολοφόνο μου» και «Όλα για τη ζωή μου», ενώ αργότερα ακολούθησαν δύο συλλογικά έργα διηγημάτων με ομότεχνους. Ατομικά, τα επόμενα βιβλία μου ήταν το πολυσέλιδο εφηβικό μυθιστόρημα επικής φαντασίας «Η πόλη της Υδράηρας», το μυθιστόρημα εποχής «Όσο υπάρχει ανατολή», και το αστυνομικό «Λέμον Πάι». Και τέλος ήρθε και το επίσης αστυνομικό «Σταχτόνερο» εγκαινιάζοντας φέτος μια πολύ καλή συνεργασία με τις Εκδόσεις Bell.

25 Τι αγαπήσατε περισσότερο στο τελευταίο βιβλίο σας;

Αγάπησα την ατμόσφαιρα μέσα στην οποία με καταβύθιζαν οι ήρωες. Η διαρκής βροχή ώστε να παραπέμπει στο σταχτόνερο, οι μυρωδιές της επαρχίας, ο αέρας ενός άλλου τόπου, ο πονεμένος αργόσυρτος δωρικός ήχος στις πλαγιές της Πίνδου, οι άνθρωποι που κουβαλούν μέσα τους την ηπειρώτικη αντίφαση, αδάμαστοι από την ευτυχία και γι’ αυτό ολιγαρκείς. Όλοι οι χαρακτήρες του βιβλίου είναι πλασμένοι θαρρείς με αυτόν τον τρόπο, γι’ αυτό τους αγάπησα, σαν ούτε ο Θεός ο ίδιος να μη μπορούσε να αποφασίσει αν τους άξιζε τιμωρία ή όχι.

26 Όταν τελειώσατε το βιβλίο σας ποιός το διάβασε πρώτος;

Οι πρώτοι που διάβασαν το «Σταχτόνερο» είναι οι καλοί μου φίλοι και συγγραφείς, Βάσω Παπαδοπούλου και Νεοκλής Γαλανόπουλος. Πραγματικά είναι σημεία που δεν μπορείς να αντιληφθείς όταν επιμελείσαι εσύ ο ίδιος τον εαυτό σου. Οπότε ήταν πραγματικά πολύτιμη η συμβολή τους, και πολύ συγκινητικό το γεγονός ότι αυτοί οι υπέροχοι άνθρωποι δεν μου έχουν αρνηθεί ποτέ να είναι οι πρώτοι αναγνώστες.

27 Ποιές αντιδράσεις είχαν η οικογένειά σας, τα αγαπημένα σας πρόσωπα όταν έμαθαν ότι θα εκδώσετε το βιβλίο σας;

Η πρώτη τους κουβέντα ήταν «Κι άλλο;» Μάλλον δεν με προλαβαίνουν. Μερικοί έχουν μείνει πίσω, είναι ακόμα στην ανάγνωση του προηγούμενου. Φυσικά, η χαρά τους ήταν μεγάλη! Ελπίζω και εύχομαι να μην τους κουράσω ποτέ, να είναι εκεί μαζί μου και να μου λένε τα σωστά και τα λάθη. Γιατί ως γνωστόν, από τους ανθρώπους που σε αγαπούν πραγματικά θα ακούσεις την αλήθεια, όπως είναι.

28 Πώς αντιμετωπίζετε γενικά τις κριτικές, είτε θετικές είτε αρνητικές;

Η αντιμετώπιση στις θετικές κριτικές είναι μια φυσιολογική χαρά, εκτός και αν πρόκειται για κολακεία. Στις αρνητικές κριτικές, προσπαθώ να καταλάβω αν πρόκειται για το προσωπικό γούστο του κριτικού ή εάν όντως υπάρχει πρόβλημα στη δομή και στη γλώσσα του βιβλίου. Εάν έχει επιχειρήματα, θα με πείσει και θα βάλω τα δυνατά μου για να ενισχύσω τα αδύναμα σημεία μου. Εάν δεν έχει επιχειρήματα, δεν το λαμβάνω σοβαρά υπόψη.

29 Τι προσφέρει το βιβλίο σας στον αναγνώστη;

Προσφέρει κάποιες ώρες απόδρασης από την καθημερινότητα, μέσα από μια ιστορία έντονης ψυχογραφίας και μυστηρίου. Το ουσιώδες είναι ότι ο αναγνώστης δεν αισθάνεται εγκλωβισμένος σε ένα κείμενο όπου πρέπει να ψάξει στοιχεία για τον δολοφόνο. Οδηγείται στα δικά του συμπεράσματα, αβίαστα, χωρίς να τον απασχολούν φιοριτούρες και κόλπα του συγγραφέα. Είναι η αμήχανη στιγμή που φτάνει στο τέλος και αναφωνεί «εγώ το έλεγα από την αρχή!» Αλήθεια ή ψέματα στον εαυτό του δεν έχει σημασία. Σημασία έχει να περάσει όμορφα, ταξιδεύοντας με το βιβλίο.

30 Όταν γράφατε γνωρίζατε από πριν την ιστορία ή είχατε κατεύθυνση από τους ήρωες σας;

Σε γενικές γραμμές υπάρχει το πλάνο πάνω στο οποίο δουλεύω, ολιγοσέλιδο μεν, αλλά περιεκτικό. Κάθε φορά όμως, όπως θα το έχετε ξανακούσει από συγγραφείς, οι ήρωες μας εκπλήσσουν. Και αυτό συμβαίνει μέσα από την πολυπλοκότητα του μυαλού μας, όταν μια ιδέα έρχεται καταμεσής του βιβλίου και μας αναγκάζει να παρεκκλίνουμε. Συνήθως, αν αφήσεις τον ήρωα να σε ταξιδέψει, η ιστορία θα είναι καλή, πολύ καλύτερη από όσο την είχες σχεδιάσει. Σκεφτείτε υποθετικά πώς είναι να ζωγραφίζεις και να έχεις αυστηρά προκαθορισμένα τα χρώματα από την αρχή. Δεν γίνεται αυτό, δεν θα βγει κάτι καλό. Όχι ελεύθερα και άναρχα, αλλά με σχέδιο και φαντασία.

31 Το τέλος το ορίζετε εσείς ή ο ήρωας σας;

Στέκομαι περισσότερο στον τίτλο, στην αρχή και στο τέλος του βιβλίου. Εάν δεν έχω αυτά τα τρία, δεν μπορώ να το ξεκινήσω. Άρα, μπορώ να αφήσω ελεύθερο τον ήρωα στο μεγαλύτερο μέρος του βιβλίου μου, αλλά το τέλος θα είναι εκείνο που σκέφτηκα στην αρχή. Δεν το έχω αλλάξει ποτέ, γιατί τότε θα πρέπει να αλλάξω και άλλα σημεία του βιβλίου και δεν θα είναι πια το ίδιο.

32 Από τι εμπνέεστε;

Η έμπνευση έρχεται από το κάθε τι, σε ανύποπτο χρόνο. Όλα τα εξωτερικά ερεθίσματα, ή ακόμα αναμνήσεις που εμφανίζονται ξαφνικά και ζητούν δημιουργική διέξοδο. Θα πρέπει όμως να είναι η κατάλληλη στιγμή. Να είσαι εκεί για να την αφουγκραστείς, αλλιώς η ευκαιρία χάνεται. Συμβαίνει φαντάζομαι σε όλους τους συγγραφείς, κάποιοι ίσως έχουν καλύτερη αντένα και είναι πιο δεκτικοί, ώστε να μπορούν να γράψουν. Γενικά όμως, όσο πιο πολύ ανοίγεσαι στον κόσμο, για να εισπράξεις την έμπνευση, τόσο και κλείνεσαι στον εαυτό σου, για να το συζητήσεις μαζί του. Η έμπνευση είναι σαν ένα παράξενο λουλούδι που ανοίγει τη μέρα και κλείνει τη νύχτα ή όποτε του κάνει κέφι.

33 Ποιο είναι το μεγαλύτερο εμπόδιο που αντιμετωπίσατε στη συγγραφή; Ή μετά τη συγγραφή;

Το μεγαλύτερο εμπόδιο ήταν στο τέλος της επιμέλειας του Σταχτόνερο, όταν σε κάποιο σημείο του μύθου, ο εξαιρετικός επιμελητής των εκδόσεων Παναγιώτης Τασιόπουλος επεσήμανε ένα μικρό αλλά σημαντικό σημείο στην πλοκή που έπρεπε οπωσδήποτε να αλλάξει. Το κακό όμως ήταν πως αν επενέβαινα, θα κατέστρεφα την ομαλή ροή του κειμένου και αυτός είναι ο μεγαλύτερος φόβος του συγγραφέα, όταν μπαλώνεις να φαίνονται οι βελονιές. Τελικά βέβαια τα κατάφερα, με μια λεπτή μικροχειρουργική επέμβαση. Πόσο θετικό είναι στ’ αλήθεια να έχεις τόσο καλούς συνεργάτες να σου υποδεικνύουν και να σου προτείνουν!

34 Έχετε σκεφτεί κάποια από τις ιστορίες των βιβλίων σας ως θεατρικό έργο ή κινηματογραφική ταινία;

Έχω πειραματιστεί και με το σενάριο, ξεκινώντας να γράψω βιβλίο αντίστροφα, πρώτα το σενάριο και ύστερα να κάνω τη λογοτεχνική μεταφορά του. Για τα βιβλία που έχω γράψει ήδη, δεν έχω τόσο μεγάλες βλέψεις, εφόσον ζούμε στην Ελλάδα και δεν είναι πολλές οι ευκαιρίες. Εάν συνέβαινε βεβαίως σε δικό μου βιβλίο, θα ήμουν πανευτυχής.

35 Υπάρχει κάποιος λογοτεχνικός χαρακτήρας από το βιβλίο σας τον οποίο θα σκεφτόσασταν να ξαναζωντανέψετε και σε επόμενα βιβλία;

Θα αφήσω να περάσει λίγος χρόνος μέχρι να κατασταλάξω, γιατί αυτή την εποχή τρέχουν άλλες ιδέες. Εάν προχωρήσω τελικά, θα είναι ήρωες είτε η Ξένια Μαρίνη, είτε ο μικρός Νεόφυτος, μεγάλος πλέον, στη σύγχρονη εποχή. Υποθέτω πως η Ξένια θα ψάξει να τον βρει. Ακόμα και αν δεν γραφεί συνέχεια στο Σταχτόνερο, είναι φυσικό επόμενο να τον αναζητήσει.

36 Πείτε μας κάτι που θα θέλατε να ξέρει για εσάς το αναγνωστικό κοινό και οι θαυμαστές σας.

Θα ήθελα να γνωρίζουν όλοι πως «αμαρτίαν ουκ έχω» για τους ήρωές μου. Σε όλα τα βιβλία μου, τα ελαττώματά τους είναι περισσότερα από τα προτερήματα. Είναι πράγματι αντιήρωες, αλλά δεν ευθύνομαι εγώ γι’ αυτό. Ίσως έχουν μεγαλύτερο ενδιαφέρον οι παλιοχαρακτήρες, αφού έτσι είναι φτιαγμένος ο κόσμος μας. Στα βιβλία μου χρησιμοποιώ τη μέθοδο της ομοιοπαθητικής. Με κακία θεραπεύω την κακία, μέσω των ηρώων μου.

37 Το βιβλίο σας απευθύνεται σε συγκεκριμένο κοινό;

Το Σταχτόνερο ανήκει στην κατηγορία «κοινωνικό αστυνομικό» και απευθύνεται σε ενήλικες. Πιστεύω πως θα άρεσε περισσότερο σε γυναίκες αναγνώστριες που αγαπούν το μυστήριο και την ελληνική λογοτεχνία. Αλλά και σε άνδρες που δεν επιλέγουν τα βίαια αναγνώσματα και προτιμούν το μεσογειακό αστυνομικό, που έχει μεγαλύτερη δυναμική τα τελευταία χρόνια και βρίσκεται σε άνοδο.

38 Τι έχετε να συμβουλέψετε - πείτε σε νέους συγγραφείς που σκέφτονται να εκδώσουν το πρώτο τους βιβλίο;

Η συμβουλή μου είναι δουλειά και υπομονή. Χρειάζεται να περάσεις πρώτα από μεγάλη απόρριψη, και συνεχίζεις να δίνεις εξετάσεις σαν να είναι πρωτόλειο, ανεξάρτητα πόσα βιβλία έχεις γράψει. Γερό στομάχι λοιπόν, και να μην απογοητεύεται κάποιος στο πρώτο του βιβλίο. Επειδή είναι πάρα πολλά τα βιβλία που υποβάλλονται, αρκετά δεν διαβάζονται καν για έγκριση. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν αξίζουν. Κάπου, κάποτε, η ανταμοιβή έρχεται, έστω και μετά από χρόνια, με το ίδιο ή με κάποιο άλλο βιβλίο ωριμότερο. Σκεφτείτε πόσοι διεθνώς αναγνωρισμένοι συγγραφείς σήμερα έχουν αποτύχει με δεκάδες απορρίψεις από δεκάδες εκδοτικούς. Πιστεύω ότι κανένας δεν πάει χαμένος, αρκεί να προσπαθεί και να ξαναπροσπαθεί.

39 Τι ήταν αυτό όμως που σας έκανε να συγγράψετε για πρώτη φορά ένα μυθιστόρημα; Ποιο το ερέθισμα;

Το μυθιστόρημα είναι ένα δύσκολο είδος. Είναι μεν φλύαρο, σε σχέση με άλλα είδη, αλλά το αγαπάς γιατί κρατάει περισσότερο χρόνο και ταυτίζεσαι περισσότερο με τους χαρακτήρες και τα πάθη τους. Αυτό ακριβώς ήταν το ερέθισμα, η σκέψη πώς μπορείς να απλώσεις μια ιστορία χωρίς τον κίνδυνο να κάνεις λάθη, να γράψεις κάτι που να έχει συνέχεια και συνέπεια. Ξεκίνησα από τα «εύκολα» με μια παιδική περιπέτεια, γιατί έτυχε τότε να γεννηθεί το πρώτο μου παιδί και ήμουν γεμάτη τρυφεράδα, άρα να και το δεύτερό μου ερέθισμα. Νόμιζα ότι ήταν εύκολο, γιατί είχα την αφέλεια του πρωτάρη. Γι’ αυτό εξακολουθώ ν’ αγαπώ αυτό το βιβλίο, πάνω σε αυτό έμαθα να χτίζω ιστορίες. Λυπάμαι που δεν έχει εκδοθεί, και ακόμα το διαβάζω με χαμόγελο. Ας πούμε πως είναι ένα μυθιστόρημα ιδιωτικής χρήσης.

40 Αν είχατε ένα βιβλιοπωλείο πώς θα το φανταζόσασταν;

Μαγική ερώτηση για κάποιον που αγαπά το βιβλίο. Θα ήθελα να μην ήταν ένα απλό βιβλιοπωλείο, αλλά ένα κέντρο πολιτισμού, μικρός χώρος αλλά ζεστός. Εκεί όπου ανάμεσα στα βιβλία θα μαζεύεται κόσμος για να γνωριστεί, να κουβεντιάσει, να προτείνει, να συγκρίνει, να κριτικάρει - και γιατί όχι; να μιλήσει και για όλα τα υπόλοιπα θέματα που τον απασχολούν. Μια μικρή κοινότητα που να θυμίζει τις παλιές γειτονιές. Όποιος θέλει θα απλώνει το καρεκλάκι του έξω, θα τεντώνει τα πόδια και θα νιώθει σαν στο σπίτι του. Δεκτές και οι παντόφλες και τα πυτζαμάκια. Δεκτά και τα πηγαδάκια, ως αργά το βράδυ. Δεκτός και ένας φίλος με κιθάρα, να τη γρατζουνά και να μας κάνει να τραγουδάμε. Δεκτό και το τραπεζάκι του συγγραφέα, όπου μπορεί να βάλει τα ακουστικά του για ηρεμία και να γράψει. Βασιλικός οπωσδήποτε, ο πλατύφυλλος, ο χειμωνιάτικος. Σταματώ εδώ, γιατί μονάχα μια περαστική μέλισσα δεν σας έχω περιγράψει, αλλά και αυτή καλόδεχτη είναι, πάνω στο αγαπημένο μου βιβλίο να ζουζουνίζει, κι εγώ να της το επιτρέπω μελωμένη από το χτίσιμο του ονειρεμένου μου βιβλιοπωλείου. Και όσο για λεφτά; Υπάρχουν! Τα όνειρα είναι γεμάτα από τούτα.

41 Πείτε μας 3 πράγματα που θέλετε από έναν εκδοτικό οίκο.

Μιλώντας ως συγγραφέας και όχι ως αναγνώστρια, γιατί διαφέρει η απάντηση ανάλογα με την οπτική γωνία. Θα ήθελα πρώτον να δίνει τις προτεραιότητές του στις νέες κυκλοφορίες, αλλά να μην ξεχνά τα υπόλοιπα βιβλία του στα ράφια, γιατί το ένα κινεί το άλλο. Δεύτερον να έχει συνέπεια στο συμβόλαιο που υπογράφει. Και τρίτον να ισχυροποιεί τη θέση του, εκδίδοντας καλά βιβλία, έτσι ώστε να διατηρεί το όνομα και το κύρος του. Μέχρι στιγμής είμαι ικανοποιημένη με την ως τώρα στάση των Εκδόσεων Bell, με διευθυντή τον δυναμικό Χάρη Νικολακάκη, σε μια συνεργασία που επιθυμούσα καιρό τώρα. Πιστεύω πως φαίνεται η πρόοδος και όλες οι καλές κινήσεις που έχει κάνει ο εκδοτικός σε τόσο πολύ μικρό χρονικό διάστημα, και έχουμε να δούμε πολλά ακόμα!

42 Πώς είναι ο κόσμος των εκδόσεων σε γενικές γραμμές;

Δεν είναι ό,τι καλύτερο, και λυπάμαι που το λέω αυτό. Πέρα από τον φθόνο και τη λογοκλοπή ανάμεσα σε συγγραφείς, και τον χρηματισμό κάποιων ανθρώπων για να εκδοθεί ένα βιβλίο, υπάρχουν δεκάδες ακόμη προβλήματα. Πρόκειται για επιχειρήσεις που έχουν βιώσει βαθύτερα την ύφεση, γιατί το βιβλίο δεν αποτελεί πρώτη ανάγκη του νεοέλληνα. Γενικά συμβουλεύω τον κόσμο να αγοράζει αραιά και πού ένα βιβλίο, όχι από τον ίδιο εκδοτικό πάντοτε, ώστε να επιβιώσουν οι περισσότεροι. Ελπίζω πως θα βρεθεί κάποτε κάποιος να φτιάξει τον χώρο, κάποια κυβέρνηση, κάποιος θεός, κάποιος βιβλιόφιλος. Θα πρέπει να υπάρχουν επίσημα στοιχεία, πόσα αντίτυπα πούλησε πραγματικά το κάθε βιβλίο, και αυτό θα ανοίξει τον δρόμο στην καλή λογοτεχνία.

43 Τί αποτελεί για εσάς λογοτεχνία; Για την ακρίβεια, τί θεωρείτε εσείς «καλή» λογοτεχνία; Υπάρχει καλή και κακή λογοτεχνία τελικά;

Αντιλαμβανόμαστε όλοι τι εννοούμε με τον όρο λογοτεχνία. Ενώ όμως ουσιαστικά θα έπρεπε τα βιβλία αυτής της κατηγορίας να υπηρετούν την τέχνη του λόγου, στην πραγματικότητα αυτό δεν ισχύει, με τη λογική του χθες. Για παράδειγμα, το λαϊκό ανάγνωσμα δεν έχει τέχνη και τεχνική; Ένα σύνθημα στους τοίχους δεν έχει τη δύναμη μιας αντίστοιχης φράσης από ποίημα; Ο λόγος είναι τέχνη σε οποιαδήποτε γλώσσα, σε οποιαδήποτε μορφή του. Εφόσον όμως το καλό και το κακό είναι σχετικές έννοιες, εάν ο αναγνώστης εθιστεί στο αίμα, θα ζητά αίμα. Εάν εθιστεί στα δακρύβρεχτα, θα ζητά μελό. Μόνοι μας διαμορφώνουμε την ομορφιά που επιθυμούμε. Σκεφτείτε ότι κάποτε το τατουάζ ήταν αποκρουστικό και τώρα είναι σχεδόν must. Το γούστο μας λοιπόν στο βιβλίο διαμορφώνεται αργά αργά, μέρα με τη μέρα. Το μικρό κορίτσι που ξεκίνησε πριν από χρόνια με τη Μανίνα, αργότερα διάβαζε Όργουελ και σήμερα αστυνομικό. Μεθαύριο θα είναι κάτι άλλο τελείως διαφορετικό. Το σίγουρο είναι ότι όσο περνούν τα χρόνια, ο κόσμος ζητά γρήγορα, κοφτά κείμενα που δίνουν εικόνες, με φτωχότερο λεξιλόγιο. Καλή και κακή λογοτεχνία είναι λοιπόν προσωπική υπόθεση του καθενός, ανάλογα με το γούστο του. Για το δικό μου γούστο, το βιβλίο θα πρέπει να μου δημιουργεί εικόνες, σκέψεις, συναισθήματα, ακόμα και αφού το έχω τελειώσει, σε βαθμό που να χρειάζομαι τουλάχιστον δύο μέρες για να ξεπεράσω τον αποχωρισμό του και να ξεκινήσω ένα καινούργιο.

44 Από την εμπειρία σας, πόσο δύσκολο ή εύκολο είναι να ξεκινήσει κάποιος την παρουσία του βιβλιογραφικά;

Είναι πολύ δύσκολο να ξεκινήσει κανείς στον χώρο του βιβλίου ως συγγραφέας. Και λόγω της πληθώρας των βιβλίων που γράφονται ασταμάτητα από τους Έλληνες, αφού είμαστε λαλίστατοι και πολυγραφότατοι από την αρχαία εποχή. Αλλά και εξαιτίας του γεγονότος ότι η πίτα μοιράζεται σε περισσότερα κομμάτια, όταν η αγορά έχει κατακλυσθεί από εκατοντάδες μεταφρασμένα βιβλία, για τα οποία έχω να πω ότι δεν είναι και ό,τι καλύτερο, μόνο και μόνο επειδή είχαν το σωστό παγκόσμιο μάρκετινγκ. Πιστεύω πως για να πετύχει κάποιος τον στόχο του, θα πρέπει να γράψει κάτι πραγματικά καλό, για να μη χαθεί στον σωρό. Και προπάντων, να περιμένει. Μπορεί να χρειαστεί για πολλά χρόνια. Αλλά αν αγαπά τη δουλειά του και το έργο του, θα πρέπει να το κάνει.

45 Ποιά/ος ηθοποιός θα θέλατε να ενσαρκώσει στην οθόνη ή στο θέατρο την ηρωίδα/ήρωα του βιβλίου σας;

Χωρίς δεύτερη σκέψη, η Ρόζαμουντ Πάικ [Το κορίτσι που εξαφανίστηκε (2014), Τζακ Ρίτσερ (2012)], θα ήταν ιδανική για τον ρόλο της Ντόνας στο Σταχτόνερο. Κλέβει την παράσταση και θυμίζει τις παλιές ξανθές και μοιραίες γυναίκες του Χόλιγουντ.

46 Υπάρχει κάποια ώρα της ημέρας και κάποιο μέρος που σας αρέσει να γράφετε;

Προτιμώ τις ώρες που λείπουν όλοι από το σπίτι, ή νωρίς το πρωί ή αργά το βράδυ. Τότε είναι η κατάλληλη στιγμή για να γράψω απερίσπαστη. Όσο και αν σας φαίνεται κουτό, το αγαπημένο μου σημείο για να γράψω είναι… η κουζίνα. Και όχι για να βρίσκομαι κοντά στο ψυγείο, ούτε για να μιμηθώ την Αγκάθα Κρίστι που σκεφτόταν την πλοκή του βιβλίου της πλένοντας πιάτα. Το φως εκεί είναι ιδανικό, ούτε έντονο ούτε χαμηλό, τόσο όσο να μη μου αποσπάται η προσοχή από την οθόνη. Αν τυχόν με δείτε εκείνη τη στιγμή, μη μου μιλήσετε, έτσι κι αλλιώς υπάρχουν πολλές πιθανότητες να μην σας πάρω είδηση.

Σταχτόνερο

Συγγραφέας: Κωνσταντίνα Μόσχου

Εκδόσεις Bell

Τι είναι αυτό που κρατά σφραγισμένα τα στόματα στο Λίθι; Στο μικρό απομονωμένο χωριό, πίσω από τις δαντελωτές κουρτίνες των κλειστών παραθύρων, κάποιοι παρακολουθούν αμέτοχοι, θεατές ενός φονικού που άφησε πίσω του μια ρημαγμένη οικογένεια.

Η δημοσιογράφος Ξένια Μαρίνη είναι εκείνη που θα λύσει τη σιωπηλή συμφωνία τους. Γιατί οι ένοχοι πρέπει να πληρώσουν. Δεν αρκεί όμως να μάθει ποιος είναι ο φονιάς. Πρέπει να μάθει γιατί το έκανε. Η Ξένια είναι αποφασισμένη να κάνει τα πάντα για να φτάσει στην κάθαρση, και το τίμημα θα είναι ακριβό.

Έλενα Φεράντε, η συγγραφέας – φάντασμα που είναι τελικά...

booksnmoremag.blogspot.com Αυγούστου 25, 2019 0 Comments

Έλενα Φεράντε, η συγγραφέας – φάντασμα που είναι τελικά άνδρας.

Δεν έχει εμφανιστεί ποτέ, δεν δίνει συνεντεύξεις, και το έργο της, με εξέχουσα την τετραλογία της Νάπολης, θριαμβεύει σε όλο τον κόσμο.

Το μυστήριο λύθηκε και αυτή είναι μια αποκάλυψη που αιφνιδιάζει: η περίφημη Έλενα Φεράντε, η συγγραφέας – μυστήριο, το σύγχρονο εκδοτικό φαινόμενο που κινητοποίησε δημοσιογράφους, ντετέκτιβ, επιστήμονες ανά τον κόσμο για να ανακαλύψουν την ταυτότητά της, είναι άνδρας…

Τι περίπτωση! Μια Nαπολιτάνα πεζογράφος, η πιο εξαγώγιμη πένα της σημερινής Ιταλίας, δημοσιεύει από το ’92 τη μια επιτυχία μετά την άλλη, χωρίς ποτέ να έχει εμφανιστεί δημόσια. Όλα αυτά τα χρόνια, κρυμμένη πίσω από το ψευδώνυμο Έλενα Φεράντε, φυλάει σαν κόρη οφθαλμού τη μάσκα της. Ούτε συναντήθηκε από κοντά με δημοσιογράφο, ούτε βέβαια φωτογραφήθηκε. Τα μόνα που δηλώνει είναι η καταγωγή και το φύλο της. Σαν να λέει, όσο πιο απροσπέλαστη η ιδιωτική ζωή μου, τόσο μεγαλύτερη η καλλιτεχνική ελευθερία μου. Οι λιγοστές της συνεντεύξεις, με εξαίρεση τη φετινή στο «Paris Review» που παραχώρησε ζωντανά στους... εκδότες της, έχουν δοθεί γραπτώς. Η Ζέιντι Σμιθ και η Τζούμπα Λαχίρι πίνουν κρασί στ’ όνομά της, αλλά η ίδια δεν συγχρωτίζεται με λογοτέχνες, είναι μια συγγραφέας-φάντασμα. Βαδίζει στα χνάρια του Σάλιντζερ και του Πίντσον, κρατιέται μακριά από το προσκήνιο. Κι όπως εκείνοι, έφτασε σιγά-σιγά να μυθοποιηθεί. συμπέρασμα αυτό, υπογράφουν έξι έγκριτοι γλωσσολόγοι που συναντήθηκαν σε μια μοναδική επιστημονική συνάντηση με οικοδεσπότη το Πανεπιστήμιο της Πάντοβα και κατέληξαν στην ταυτότητα του συγγραφέα. Η επίσημη ανακοίνωση του ονόματος έγινε την Πέμπτη στην Ιταλία και «Τα Νέα» έχουν στη διάθεσή τους όλο το επιστημονικό… παρασκήνιο.

Εκείνος που γράφει τα βιβλία της Ελενα Φεράντε τόσα χρόνια δεν είναι άλλος από τον ιταλό δημοσιογράφο, συγγραφέα και σεναριογράφο Ντομένικο Σταρνόνε, σύζυγο της μεταφράστριας της διάσημης ιταλίδας λογοτέχνιδος Ανίτα Ράια.

Την ίδια την Ανίτα Ράια είχε «ενοχοποιήσει» στο παρελθόν ως τον άνθρωπο που γράφει τα μυθιστορήματα της Ελενα Φεράντε ο ιταλός δημοσιογράφος Κλαούντιο Γκάντι. Ο δημοσιογράφος είχε ερευνήσει τα οικονομικά στοιχεία του ιταλικού οίκου Edizione e/ο που εκδίδει τα μυθιστορήματα της Φεράντε και την οικονομική κατάσταση της ίδιας της μεταφράστριας.

Οπως προέκυψε από αυτή την έρευνα, τα έσοδα της Ανίτα Ράια ήταν δυσθεώρητα για μια μεταφράστρια βιβλίων στη Ρώμη. Η Ράια απέκτησε μετά την επιτυχία του πρώτου βιβλίου τής… Φεράντε ένα διαμέρισμα επτά δωματίων στο ακριβό προάστιο της Ρώμης, Βίλα Τορλόνια, και έναν χρόνο μετά αγόρασε και μια εξοχική κατοικία στην Τοσκάνη.

Ωστόσο η εξήγηση τελικά ήταν απλούστερη. Τα μυθιστορήματα τα έγραφε ο άνδρας της!

Εξήγηση που βέβαια πιθανότατα θα δυσαρεστήσει εκείνους που διάβαζαν τα γυναικεία ψυχογραφήματα της Ελενα Φεράντε και τώρα θα πρέπει να αποδεχτούν ότι είναι άνδρας…

Τα παραπάνω θα ανακοινώσουν αύριο σε επίσημη επιστημονική συνάντηση οι έξι έγκριτοι γλωσσολόγοι που συναντήθηκαν και ερεύνησαν ο καθένας με δική του μεθοδολογία το θέμα, για να καταλήξουν όλοι στο ίδιο συμπέρασμα: ο συγγραφέας των βιβλίων της Φεράντε είναι ο Ντομένικο Σταρνόνε!

Η αποκάλυψη

Αυτό αποκαλύπτει στα «ΝΕΑ» ο ένας εκ των ερευνητών, ο καθηγητής Υπολογιστικής και Ποσοτικής Γλωσσολογίας Γιώργος Μικρός από το Τμήμα Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Πώς ξεκίνησαν όλα αυτά; Δύο καθηγητές από το Πανεπιστήμιο της Πάντοβα (μια στατιστικολόγος, η Arjuna Tuzzi, και o γλωσσολόγος Michele Cortelazzo) οργάνωσαν ένα διεθνές ερευνητικό συμπόσιο με στόχο να αποκαλυφθεί η πραγματική ταυτότητα της διάσημης ιταλίδας συγγραφέως με το ψευδώνυμο Ελενα Φεράντε, αλλά και να τοποθετηθούν τα έργα της στο ευρύτερο πλαίσιο της σύγχρονης ιταλικής λογοτεχνίας.

Ο απώτερος στόχος είναι να αναλυθεί το «προφίλ» της Ελενα Φεράντε: να διερευνηθεί ποιοι είναι οι συγγραφείς που τα έργα τους μοιάζουν περισσότερο με τα δικά της, καθώς και να διερευνηθεί πόσο ισχυρή είναι η σύνδεση των έργων της με αυτά άλλων συγγραφέων από τη Νάπολι. Οι γλωσσολόγοι συνέκριναν σώμα κειμένων αναφοράς που αποτελείται από 150 λογοτεχνικά έργα 40 σύγχρονων ιταλών λογοτεχνών.

«Το ερευνητικό αυτό συνέδριο για την ταυτότητα της Ελενα Φεράντε αποτελεί μια εξαιρετική ευκαιρία να ευαισθητοποιηθεί η ερευνητική κοινότητα για το πώς οι ψηφιακές τεχνολογίες μπορούν να συνεισφέρουν πολλαπλά στη φιλολογική έρευνα και την ανάλυση των λογοτεχνικών κειμένων» λέει ο Γιώργος Μικρός εξηγώντας στα «ΝΕΑ» πως ανέπτυξε τρία διαφορετικά επιστημονικά μοντέλα για να απομονώσει πρώτα το φύλο τής (του) συγγραφέως, μετά την ηλικία της (του) και στη συνέχεια την περιοχή όπου κατοικεί.

Επιστήμη πραγματικά συναρπαστική και με άμεση εφαρμογή στην εγκληματολογία και τη σύγχρονη ανάλυψη προσωπικοτήτων από τα γραπτά τους.

«Αναλύσαμε υφομετρικά τα κείμενα της Ελενα Φεράντε και να τα συγκρίναμε με τα κείμενα των 39 πιο γνωστών σύγχρονων ιταλών λογοτεχνών» λέει ο Γιώργος Μικρός.

Οι μεθοδολογίες

«Εργαστήκαμε με διαφορετικές μεθοδολογίες και εργαλεία, αλλά όλοι καταλήξαμε στο ίδιο συμπέρασμα. Ο συγγραφέας πίσω από το ψευδώνυμο Ελενα Φεράντε είναι ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Ντομένικο Σταρνόνε. Η προσέγγιση που εγώ ακολούθησα βασίζεται σε αυτό που ονομάζουμε «author profling», δηλαδή την αυτόματη ανάλυση των χαρακτηριστικών του συγγραφέα όπως το φύλο, η ηλικία και ο τόπος καταγωγής» συνεχίζει.

Και εξηγεί: «Ανέπτυξα αλγόριθμους που εντόπισαν αυτόματα, αναλύοντας τη συχνότητα των λέξεων και των γραμμάτων στα κείμενα της Φεράντε, τόσο το φύλο όσο και την ηλικία και τον τόπο καταγωγής. Η στατιστική ανάλυση αποκάλυψε ότι η Φεράντε είναι άνδρας, με ηλικία πάνω από 60, κατάγεται από τη Νότια Ιταλία και ειδικότερα από την πόλη Saviano. Το πλέγμα αυτό χαρακτηριστικών προσδιορίζει ως μοναδικό υποψήφιο τον Ντομένικο Σταρνόνε, συγγραφέα και δημοσιογράφο, η γυναίκα του οποίου Ανίτα Ράια δουλεύει ως μεταφράστρια στον ίδιο εκδοτικό οίκο που εκδίδει τα βιβλία της Φεράντε».

«Ο ίδιος ο Σταρνόνε έχει πληροφορηθεί για την επικείμενη ανακοίνωση του Πανεπιστημίου της Πάντοβα και είναι έξω φρενών» λέει στα «ΝΕΑ» μέλος της επιστημονικής αντιπροσωπείας.

Ολα τα όμορφα… μυστήρια, όμως, φαίνεται ότι έχουν ένα τέλος.

Ας μάθουμε ποιά είναι...

Κυρίαρχο θέμα στα βιβλία της Φεράντε, σχεδόν εμμονή, είναι το πώς διαμορφώνονται οι γυναίκες από το κοινωνικό περιβάλλον τους. Πώς παλεύουν να αντεπεξέλθουν σε πολλαπλούς ρόλους, ενώ διεκδικούν να κρατήσουν ένα κομμάτι του εαυτού τους αδέσμευτο. Η εμπειρία τού να είσαι γυναίκα, αυτός είναι ο θεμέλιος λίθος του έργου της. Μια διόλου ροζ εμπειρία, με άφθονες δόσεις βίας και ταπείνωσης απ’ ό,τι φαίνεται. Στην Ελλάδα είχαμε την ευκαιρία να πάρουμε αμέσως μυρωδιά από τη γραφή της χάρη σ’ έναν μικρό εκδοτικό οίκο που τη δεκαετία του ’90 ανοιγόταν στη σύγχρονη ιταλική πεζογραφία, τον Perugia. Από αυτόν κυκλοφόρησε το ’97 το πρώτο της μυθιστόρημα «Βάναυση Αγάπη» (μτφρ. Π. Σκόνδρας), το αφιερωμένο στη μητέρα της. Όπως έχει δηλώσει η Φεράντε, από τα 15 της ήδη είχε ξεκινήσει να γράφει ιστορίες για γενναία κορίτσια σε μεγάλους μπελάδες, έχοντας άντρες συγγραφείς για πρότυπα. Προτιμούσε να μιμηθεί τον Νταφόε, τον Φίλντινγκ, τον Ντοστογιέφσκι, τον Τολστόι, παρά την Τζέιν Όστιν ή τις αδελφές Μπροντέ. Άργησε να θεωρήσει κάποιο από τα γραπτά της δημοσιεύσιμο. Από το ντεμπούτο της, όμως, έδειξε πως, είτε μιλά για την πατριαρχική ναπολιτάνικη κοινωνία είτε για τα σεξουαλικά απωθημένα των ηρωίδων της, μπορεί να χτίσει με την πρόζα της μια πνιγηρή ατμόσφαιρα, απειλητική ακόμα και για τον αναγνώστη.

Έπειτα από μια δεκαετία σιωπής, το 2002, βλέπει το φως στην Ιταλία ένα ακόμα μυθιστόρημά της, από τα πιο πολυμεταφρασμένα της σήμερα, το «Μέρες Εγκατάλειψης». Εδώ κυκλοφόρησε δυο χρόνια αργότερα, με την εγγύηση μάλιστα της Άγρας (μτφρ. Σ. Παπασταύρου). Με θυμάμαι να γαντζώνομαι πάνω του, από την πρώτη κιόλας παράγραφο: «Ένα απόγευμα του Απρίλη, αμέσως μετά το φαγητό, ο άντρας μου μού ανακοίνωσε ότι ήθελε να με παρατήσει. Αυτό το έκανε καθώς μαζεύαμε το τραπέζι, τα παιδιά τσακώνονταν ως συνήθως στο διπλανό δωμάτιο και το σκυλί ονειρευόταν γρυλίζοντας πλάι στο καλοριφέρ. Μου είπε ότι ήταν μπερδεμένος, ότι περνούσε δύσκολες στιγμές, ότι ένιωθε κουρασμένος, ανικανοποίητος, ως και τιποτένιος ακόμα...». Η Όλγα, επίδοξη συγγραφέας και αφηγήτρια της ιστορίας, έπειτα από δεκαπέντε χρόνια ανέφελου οικογενειακού βίου, στέκεται αποσβολωμένη δίπλα στον νεροχύτη, αντιμέτωπη με τον χειρότερο εφιάλτη της: ότι θα καταντήσει σαν εκείνη τη γυναικούλα από τη Νάπολη, την «κακομοίρα» των παιδικών της χρόνων, που σήκωνε τη γειτονιά στο πόδι, σπαράζοντας για τον άπιστο άντρα της.

Η συζυγική προδοσία έχει προσφέρει στη λογοτεχνία και αριστουργήματα και έργα του συρμού. Πώς να πρωτοτυπήσει κανείς, γράφοντας για κάτι τόσο τετριμμένο; Όποιος κι αν υπογράφει ως Έλενα Φεράντε, διάλεξε να ενστερνιστεί τη φωνή μιας σύγχρονης Μήδειας και να καταγράψει, με λαχανιαστό ρυθμό, μέρα με τη μέρα, το φλερτ μιας εγκαταλελειμμένης γυναίκας με την τρέλα, σκαλίζοντας τον ψυχισμό της όλο και βαθύτερα. Αποψιλωμένες από φιοριτούρες κι από μελοδραματικές κορώνες, οι «Μέρες Εγκατάλειψης» ζωντανεύουν μια γυναίκα ρημαγμένη και ταυτόχρονα επιθετική, όχι μόνο απέναντι στον πρώην σύντροφό της αλλά και στον εαυτό της, και στα ίδια της τα παιδιά. Κι όμως, τι ανακούφιση, στο τέλος τον τόνο δίνουν η γαλήνη και η αισιοδοξία.

Με τον καιρό, στα πρώτα μυθιστορήματα της Φεράντε ήρθαν να προστεθούν κι άλλα. Το έργο της άρχισε να μεταφράζεται στ’ αγγλικά, να διαβάζεται από περισσότερους, να διεκδικεί βραβεία, όπως το διεθνές IMPAC ή το ιταλικό Strega, χωρίς κανείς να γνωρίζει ποιος είναι, πώς μοιάζει, πώς ζει ο άνθρωπος που το δημιούργησε. Να, λοιπόν, που κάποια βιβλία μπορούν να σταθούν χωρίς δεκανίκια. Κρίνοντας, ωστόσο, από τον χαμό που έγινε πρόσφατα στις Ηνωμένες Πολιτείες, αν συνοδεύονται και από ένα πέπλο μυστηρίου, ακόμα καλύτερα.

Τα μυθιστορήματα με τα οποία η Φεράντε θριάμβευσε στον αγγλοσαξονικό κόσμο είναι αυτά που συνθέτουν την τετραλογία της Νάπολης: «My brilliant friend», «The story of a new name», «Those who leave and those who stay», «The story of the lost child». Και τα τέσσερα παρακολουθούν τις ζωές δύο χαρισματικών φιλενάδων, της Έλενα και της Λίλα, από τα παιδικά τους χρόνια σε μια ναπολιτάνικη φτωχογειτονιά ως την ωριμότητά τους, μακριά από το μισογύνικο και βίαιο περιβάλλον της γενέτειράς τους. Μπορεί κανείς να απαλλαγεί από το παρελθόν του; Αδύνατον, λέει με τον τρόπο της η Φεράντε, ενώ ξεδιπλώνει τις εσωτερικές μάχες που είναι καταδικασμένα να δίνουν μεγαλώνοντας αυτά τα έξυπνα, φιλόδοξα και μορφωμένα κορίτσια, αντιμέτωπα με τις τραυματικές αναμνήσεις τους. Επικεντρωμένη στη γυναικεία φιλία, με όλους τους ανταγωνισμούς και τις αντιζηλίες που ελλοχεύουν μέσα της, η τετραλογία της Νάπολης αποτελεί ταυτόχρονα μια τεράστια τοιχογραφία, ένα πολυπρόσωπο ανθρώπινο μωσαϊκό, από το οποίο αναδύονται μια σειρά από κοινωνικές, ιδεολογικές και πολιτισμικές αλλαγές που σημάδεψαν την Ιταλία του Νότου από το ’45 ως τις μέρες μας.

Ο πρώτος τόμος είχε προταθεί σε διάφορα εκδοτικά στην Ελλάδα αλλά, μεσούσης της κρίσης, αντιμετωπίστηκε με επιφύλαξη. Να, όμως, που η πλημμυρίδα των θετικών κριτικών και των δημοσιευμάτων για το φαινόμενο Φεράντε λειτούργησε και εδώ σαν πολιορκητικός κριός. Το «L’ amica geniale», όπως είναι ο πρωτότυπος τίτλος του, θα κυκλοφορήσει από τον Πατάκη μέσα στο 2016, κι αν περπατήσει, θα πάρουν σειρά και οι επόμενοι. Η Δήμητρα Δότση, που ανέλαβε να το μεταφράσει, ισχυρίζεται πως «έτσι κι αρχίσεις να το διαβάζεις, εθίζεσαι, είναι αδύνατον να το αφήσεις απ’ τα χέρια σου. Η Έλενα και η Λίλα είναι φτιαγμένες από την ίδια πάστα με την Όλγα του “Μέρες Eγκατάλειψης”, αλλά η Φεράντε δεν εστιάζει μόνο στον ψυχικό τους κόσμο. Γύρω τους τοποτεθεί δεκάδες δευτεραγωνιστές –τα ονόματά τους καλύπτουν σελίδες!–, εγκιβωτίζοντας στο μυθιστόρημα πολλές ιστορίες που τρέχουν παράλληλα και που, αντί να σε αποπροσανατολίζουν, σε συνεπαίρνουν. Η πλοκή ξεκινά με τη μυστηριώδη εξαφάνιση της Λίλα, χωρίς ν’ αφήσει ίχνη πίσω της, και με την απόφαση της φίλης της, που είναι συγγραφέας, να ανασυστήσει σε βιβλίο τη διαδρομή τους. Ο πρώτος τόμος καλύπτει τα παιδικά κι εφηβικά τους χρόνια, φτάνοντας ως τον γάμο της Λίλα στα δεκάξι της και, με το που τον τελειώνεις, ανυπομονείς για τη συνέχεια».

Σύμφωνα με τη Δότση, πάνω που το σούσουρο είχε κοπάσει κάπως, η διεθνής επιτυχία της Φεράντε ερέθισε ακόμα περισσότερο την περιέργεια των Ιταλών. Οι φήμες οργιάζουν, κάποιοι υποψιάζονται πως πρόκειται για άντρα, για τον Ιταλό μυθιστοριογράφο Ντομένικο Σταρνόνε, κάποιοι λένε πως πίσω της κρύβεται ολόκληρη ομάδα, άλλοι στρέφουν το βλέμμα προς το ζεύγος Φέρι, εκδότες της και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού. Τίποτα δεν έχει επιβεβαιωθεί. Την περασμένη άνοιξη, στη συνέντευξή της στο «Paris Review», η Έλενα Φεράντε ομολογούσε ότι στην αρχή η απόφασή της να απέχει από τη δημοσιότητα οφειλόταν σε συστολή – «φοβόμουν να βγω από το καβούκι μου». Στην πορεία, εντούτοις, έφτασε να νιώθει πολύ εχθρικά απέναντι στα ΜΜΕ. Κι αυτό όχι μόνο επειδή τα τελευταία αξιολογούν τα λογοτεχνικά έργα ανάλογα με την αίγλη του δημιουργού τους σε πεδία εξω-λογοτεχνικά αλλά και επειδή, όταν δεν παρουσιάζεται με σάρκα και οστά ο συγγραφέας μπροστά τους, φροντίζουν να τον επινοούν.

Ο Σάντρο και η Σάντρα Φέρι των Editioni E/O, ενός από τους σοβαρότερους οίκους στην Ιταλία, ισχυρίζονται πως παραμονές της κυκλοφορίας του «Βάναυση Αγάπη» έλαβαν από τη Φεράντε ένα γράμμα όπου τους ξεκαθάριζε τα εξής: «Έκανα ήδη πολλά γι’ αυτήν την ιστορία: την έγραψα. Αν το βιβλίο αξίζει κάτι, είναι αρκετό. Δεν πρόκειται να πάρω μέρος σε συζητήσεις και παρουσιάσεις, αν με καλέσουν. Δεν θα πάω να παραλάβω κανένα βραβείο, αν μου δοθεί. Δεν θα προωθήσω το βιβλίο, ειδικά στην τηλεόραση, ούτε στην Ιταλία αλλά ούτε κι έξω, αν τυχόν χρειαστεί. Θα παραχωρώ μόνο γραπτές συνεντεύξεις, αλλά θα προτιμούσα να περιοριστούν στο ελάχιστο. Έχω δεσμευτεί απολύτως γι’ αυτό απέναντι στον εαυτό μου και την οικογένειά μου. Ελπίζω να μην πιεστώ ν’ αλλάξω άποψη. Αντιλαμβάνομαι ότι αυτό ίσως θα προκαλέσει κάποιες δυσκολίες στον εκδοτικό οίκο. Σέβομαι πολύ τη δουλειά σας, σας συμπάθησα και τους δυο αμέσως και δεν θέλω να προκαλέσω προβλήματα. Αν δεν θέλετε να με υποστηρίξετε από δω και πέρα, πείτε το μου, θα καταλάβω». Στο ίδιο γράμμα, σύμφωνα με τους εκδότες της πάντα, η Φεράντε επέμενε: «Πιστεύω πως τα βιβλία, αφού γραφτούν, δεν έχουν ανάγκη τον συγγραφέα τους. Αν έχουν να πουν κάτι, αργά ή γρήγορα θα βρουν αναγνώστες, αν δεν έχουν, δεν θα βρουν...»

Πηγές: Το βήμα & lifo

ΓΕΥΣΗ ΣΑΡΚΑΣ ΣΑΝΤΥ ΚΥΡΙΑΚΗ ΗΛΙΑΔΟΥ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΕΝΑΟΝ

booksnmoremag.blogspot.com Αυγούστου 25, 2019 0 Comments

Πόσα πολλά μπορούν να συμβούν μέσα σε δεκαπέντε ημέρες;

Τι είδους προειδοποίηση ήταν ο κόκκινος κύκλος που διαγράφηκε στο παμπριζ του αυτοκινήτου του Σιμών;
Ποιός κρυβόταν πίσω από τον άγριο βιασμό της γυναίκας του;
Ποιά ήταν η αιτία αυτοκτονίας της κόρης του;
Αμέτρητα ερωτηματικά που αναζητούν απαντήσεις το συντομότερο.
Ο χρόνος οριακός... δεκαπέντε ημέρες.